IRV - Nói đến các dự án đầu tư đạt nhiều thành công trong Khu Kinh tế mở Chu Lai, chắc chắn ai cũng phải nhắc đến ô tô Trường Hải. Từ một Nhà máy sản xuất và lắp ráp ô tô tải nhẹ được đầu tư xây dựng ngay từ những ngày đầu tại khu kinh tế ven biển này, đến nay, Công ty cổ phần Ô tô Trường Hải (Thaco) đã tạo dựng nên KCN sản xuất và lắp ráp ô tô có quy mô sử dụng đất 254ha, tổng vốn đầu tư trên 300 triệu USD với trên 4.000 lao động được đào tạo bài bản.
Toàn cảnh Nhà máy
Từ một công ty nhỏ được thành lập năm 1997, kinh doanh chủ yếu là nhập khẩu xe đã qua sử dụng về tân trang lại để cung cấp ra thị trường, đồng thời cung cấp các vật tư phụ tùng cho việc sửa chữa ô tô, sau 14 năm xây dựng và phát triển, Thaco trở thành doanh nghiệp Việt Nam đầu tiên sản xuất lắp ráp xe du lịch và có đầy đủ các dòng sản phẩm tại Việt Nam với hệ thống khép kín bao gồm vận chuyển, sản xuất, lắp ráp, phân phối, bán lẻ và dịch vụ sau bán hàng.
Bắt đầu từ năm 2001, thực hiện chính sách khuyến khích lắp ráp xe ô tô trong nước của Chính phủ, Công ty đã mạnh dạn đầu tư một nhà máy lắp ráp ô tô theo hình thức CKD1 trên diện tích 4 ha tại Khu Công nghiệp Biên Hòa 2 với công xuất 5.000 xe/năm. Dây chuyền sản xuất và công nghệ do tập đoàn Kia Motors chuyển giao với tổng vốn đầu tư 70 tỷ đồng, sản phẩm lắp ráp là xe tải nhẹ và xe bus mang thương hiệu Kia (Hàn Quốc). Tháng 9 năm 2001, sản phẩm đầu tiên của dòng xe tải nhẹ xuất xưởng mang tên Trường Hải đã được thị trường chấp nhận và đặt hàng với số lượng lớn. Từ đây, Công ty bắt đầu xây dựng hệ thống các chi nhánh, đại lý phân phối khắp các miền trong cả nước. Cũng từ đây, thương hiệu Ô tô Trường Hải hình thành trên thị trường Việt Nam.
Năm 2003, có thể coi là bước ngoặt trong quá trình phát triển của Thaco, đó là khi Chính phủ quyết định ngưng sản xuất lắp ráp xe ô tô theo hình thức CKD1 để tiến đến nội địa hóa. Cũng trong năm này, Khu Kinh tế mở Chu Lai - một trong những khu kinh tế đầu tiên của cả nước chính thức được thành lập tại tỉnh Quảng Nam. Với vị trí địa lý vô cùng thuận lợi: ở trung tâm địa lý của khối AFTA, trên trục giao thông chính của quốc gia, có tuyến đường hàng hải vận chuyển quốc tế, kết nối với KCN Hóa dầu Dung Quất, Khu Kinh tế mở Chu Lai được ưu tiên phát triển theo định hướng: Xây dựng Khu kinh tế mở theo mô hình khu kinh tế tổng hợp, lấy công nghiệp cơ khí ô tô làm trung tâm, kết hợp với phát triển ngành công nghiệp phụ trợ, điện tử, công nghiệp có kỹ thuật cao. Nắm bắt cơ hội này, Trường Hải đã mạnh dạn đầu tư 600 tỷ đồng xây dựng Nhà máy Sản xuất-Lắp ráp ô tô tải, ô tô bus mang tên CHU LAI -TRƯỜNG HẢI tại Khu Kinh tế mở Chu Lai với các dây chuyền thuộc loại hiện đại nhất trong ngành sản xuất ô tô của Việt Nam. Nhằm nâng cao tỷ lệ nội địa hóa, Công ty liên doanh, liên kết với các đối tác tại đây để mở các nhà máy phụ tùng gồm: nhà máy sản xuất ghế ngồi ô tô, nhà máy điện cơ…
Năm 2007, Thaco tiếp tục đầu tư 650 tỷ đồng mở nhà máy sản xuất và lắp ráp các loại xe du lịch Kia. Cũng với phát triển sản xuất, Thaco đầu tư nâng cấp các đại lý xe và mở thêm nhiều showroom trên cả nước, nâng tổng số đại lý lên hơn 50 đại lý, showroom gồm phòng trưng bày xe, cửa hàng phụ tùng, xưởng sửa chữa xe với quy mô lớn, đáp ứng được dịch vụ sửa chữa, bảo trì, bảo hành và cung ứng phụ tùng cho khách hàng.
Đến nay, Thaco đã tạo dựng nên KCN sản xuất và lắp ráp ô tô, có quy mô sử dụng đất 254 ha, tổng vốn đầu tư trên 300 triệu USD tại Khu Kinh tế mở Chu Lai. Thaco cũng là đơn vị chính thức và duy nhất tại Việt Nam sản xuất và lắp ráp đầy đủ các dòng sản phẩm xe có thương hiệu Kia, Hyundai của Hàn Quốc; xe Foton, xe buýt King Long của Trung Quốc, các loại xe tải, xe ben, xe chuyên dụng và xe khách, cung cấp cho người tiêu dùng các sản phẩm có giá cạnh tranh, đảm bảo chất lượng và phù hợp với công năng, điều kiện sử dụng ở Việt Nam. Các sản phẩm của Thaco cũng đã được nội địa hoá từ 18-46%, trở thành doanh nghiệp có tỷ lệ nội địa hóa trên từng loại xe cao nhất. Thaco hiện là nhà sản xuất, lắp ráp ô tô lớn nhất Việt Nam, chiếm khoảng 38% thị phần ô tô nội địa (năm 2011) và dự kiến sẽ chiếm lĩnh 40% thị phần vào năm 2012. Năm 2010, Thaco đã xuất xưởng khoảng 30.000 chiếc ô tô các loại, dự kiến trong năm 2011 sẽ xuất xưởng 36.000 chiếc. Năm 2010, Thaco nộp ngân sách gần 2.000 tỷ đồng, 6 tháng đầu năm 2011 nộp ngân sách khoảng 2.400 tỷ đồng. Hiện nay, cùng với tỉnh Quảng Nam, Thaco và một số hãng xe nước ngoài đang xúc tiến dự án xây dựng Trung tâm Cơ khí đa dụng và ô tô quốc gia tại Khu Kinh tế mở Chu Lai.
Khi đến thăm Khu Liên hợp sản xuất và lắp ráp ô tô Chu Lai – Trường Hải, Chủ tịch nước Trương Tấn Sang đã khẳng định: “Thaco đã đi đúng hướng theo sự phát triển của nền Công nghiệp Ô tô Việt Nam”.
Thành công từ thị trường ngách
Ngày 17/6/2011, Thaco đã khánh thành Nhà máy Thaco Bus tại Khu Liên hợp sản xuất và lắp ráp ô tô Chu Lai – Trường Hải, đánh dấu một bước ngoặt quan trọng trong chiến lược phát triển, vươn tới xuất khẩu của Công ty. Nhà máy được xây dựng theo tiêu chuẩn ISO 1649 với tỷ lệ nội địa hóa lên đến 90%, với dây chuyền tiên tiến và máy móc hiện đại. Theo các chuyên gia, đây là “tỷ lệ vàng” đối với một nhà máy sản xuất ô tô.
Từ năm 2006, với một dây chuyền sản xuất và lắp ráp xe bus tại nhà máy xe tải, Thaco đã khởi đầu nghiên cứu và sản xuất xe khách giường nằm theo đơn đặt hàng của Công ty Vận tải Hoàng Long. Từ đó, sản phẩm xe khách giường nằm do Thaco sản xuất đã được khách hàng ưa chuộng và trở thành phương tiện chủ yếu phục vụ hành khách đường dài. Sau Công ty Hoàng Long, hầu hết các công ty vận tải hành khách hàng đầu ở Việt Nam như Phương Trang, Thuận Thảo, Phượng Hoàng, Thành Bưởi... đều ưa chuộng và sử dụng các sản phẩm xe bus của Thaco. Tính đến tháng 6/2011, Thaco đã sản xuất và tiêu thụ 2.198 xe khách, trong đó có 1.097 xe giường nằm, chiếm 95% thị phần trên cả nước, tỷ lệ nội địa hóa của các dòng xe này đã lên tới 45%. Và ước mơ “vươn ra biển lớn”, vươn ra thị trường thế giới đã trở nên ngày càng cháy bỏng.
Theo đánh giá của các chuyên gia, thị trường AFTA hiện sản xuất và tiêu thụ khoảng 2 triệu xe/năm. Trong đó, Thái Lan đứng đầu với năng lực sản xuất mỗi năm hơn 1,45 triệu xe, tỷ lệ nội địa hóa lên tới 90% và là nước xuất khẩu ô tô lớn nhất trong khu vực. Tuy nhiên, Thái Lan chỉ sản xuất các dòng xe du lịch nhỏ, xe đa dụng, xe việt dã, xe bán tải nhẹ, xe khách nhỏ và vừa... Riêng với dòng xe bus loại lớn thì hầu như thị trường còn bỏ ngỏ. Đây là cơ hội lớn đối với Thaco.
Với việc xây dựng Nhà máy Thaco Bus chuyên biệt, Thaco tập trung sản xuất các dòng xe khách thương hiệu Việt Nam như THACO COUNTRY, THACO AERO TOWN, THACO UNIVERSE từ 24 đến 51 chỗ, xe khách nội thành từ 30 đến 80 chỗ và đặc biệt là xe khách giường nằm THACO MOBIHOME có chất lượng, mẫu mã, kiểu dáng, tiện nghi hiện đại, tạo sự khách biệt và bản sắc riêng của từng dòng sản phẩm bằng công nghệ tiên tiến. Ngoài ra, Nhà máy Thaco Bus còn sản xuất các dòng xe chuyên dụng theo nhu cầu của khách hàng như: xe phục vụ cho các đoàn nghệ thuật (có phòng nghỉ, phòng thay trang phục), xe phục vụ hoạt động y tế (như phòng mổ di động)... Với nhà máy này, Thaco hướng tới việc nâng cao tỷ lệ nội địa hóa, nâng cao chất lượng, mẫu mã sản phẩm, năng lực sản xuất nhằm đáp ứng nhu cầu trong nước và xuất khẩu sang các nước trong khu vực AFTA, đặc biệt là phân phối vào thị trường các nước đang phát triển trong năm tới.
Trong lương lai không xa, bên cạnh những dòng xe phục vụ xuất khẩu, Nhà máy Thaco Bus còn phải sản xuất tốt những chi tiết, linh kiện ô tô xuất khẩu, khi đó, Thaco chính thức trở thành một mắt xích trong chuỗi giá trị toàn cầu của Tập đoàn Hyundai – Kia Hàn Quốc. Và sau dòng xe buýt, lần lượt những dòng xe khác sẽ xuất hiện trong chính sách xuất khẩu của Thaco.
Chúng ta đang mong chờ những chiếc xe đầu tiên của Thaco mang dòng chữ Made in Vietnam sẽ sớm ngược xuôi trên những nẻo đường nơi xứ người.