IRV - Nhằm giảm chi phí sản xuất, cải thiện điều kiện làm việc của người lao động và giảm thiểu tác động môi trường từ quá trình sản xuất, Công ty TNHH Thức ăn chăn nuôi (TACN) Đại Minh đã tham gia dự án sản xuất sạch hơn (SXSH). Công ty cũng mong muốn rằng, sau khi kết thúc dự án, sẽ làm chủ được các kỹ năng và phương pháp luận triển khai SXSH tại đơn vị mình, hình thành một hệ thống quản lý tích hợp về sản xuất và môi trường, để duy trì SXSH và quản lý môi trường một cách lâu dài.
Công ty hiện có 103 cán bộ, công nhân viên, hoạt động trong lĩnh vực chế biến TACN gia súc, gia cầm, thủy cầm. Nhà máy sản xuất TACN của Công ty nằm trong khu công nghiệp Khuynh Trạch, thị xã Sông Công, tỉnh Thái Nguyên. Nhà máy có thể sản xuất hàng trăm loại sản phẩm chi tiết khác nhau với cùng quy trình sản xuất, chỉ khác nhau tỉ lệ đa lượng và vi lượng, với công suất thiết kế 35.000 tấn/năm. Trung bình trong một tháng, nguyên liệu đầu vào chính của Nhà máy là 450 tấn ngô hạt, 125 tấn sắn sấy, 230 tấn khô đậu tương, 230 tấn cám mỳ, ngoài ra còn có khô dừa, cám gạo, bột cá, dầu, mỡ cá và tiêu thụ khoảng 15 tấn than đá, 51.000 kWh điện, 450 m3 nước và một số các phụ liệu khác. Sản lượng chính là TACN trong tháng: 936 tấn hỗn hợp dạng viên, 120 tấn hỗn hợp dạng mảnh, 11 tấn hỗn hợp dạng bột, 120 tấn TACN đậm đặc. 

Trước đây, Công ty đã thực hiện nhiều giải pháp có thể coi là SXSH, nhưng chưa mang tính hệ thống và chưa có phương pháp luận toàn diện. Dự án SXSH của Nhà máy được thực hiện bởi Đội Sản xuất sạch hơn của Công ty, gồm 10 người, với sự hỗ trợ kỹ thuật của Trung tâm khuyến công và Tư vấn phát triển công nghiệp Thái Nguyên. Trong quá trình thực hiện dự án, Sở Công Thương Thái Nguyên thường xuyên kiểm tra và giám sát tiến độ thực hiện. 

Đội SXSH đã nhận ra rằng, các tác động môi trường từ hoạt động sản xuất của Công ty gây ra, chủ yếu là nước thải sinh hoạt, khí thải từ lò hơi; tiếng ồn của khu vực sản xuất và chất thải rắn (xỉ than). Định lượng dòng thải khoảng 10 tấn xỉ than/tháng, gây ra trong công đoạn lò hơi đốt than (do than đốt chỉ cháy khoảng 70%), nguyên liệu thô dạng hạt, bột rơi vãi khoảng 100 kg/tháng. 

Kết quả khảo sát hiện trạng tiêu thụ năng lượng cho thấy, tiềm năng tiết kiệm năng lượng trong Công ty là rất lớn. Điện tiêu thụ cho hệ thống chiếu sáng nhà xưởng có thể giảm bằng cách thay các loại bóng đèn tiết kiệm điện, lắp kính hứng sáng trên mái nhà xưởng; các động cơ nghiền, hút nguyên liệu lắp thêm các bộ biến tần để giảm công suất tiêu thụ điện; nâng cao ý thức tiết kiệm điện của mỗi cán bộ công nhân viên - chỉ sử dụng các thiết bị điện khi cần thiết,... Những biện pháp này có thể giảm mức tiêu thụ điện năng của Nhà máy từ 12% - 15% so với hiện tại. Từ đó, Đội SXSH đã tìm hiểu, phân tích các nguyên nhân và đề xuất các giải pháp áp dụng SXSH tại Công ty. Trong đó, có nhiều giải pháp không hoặc ít tốn chi phí, có những giải pháp phải đầu tư lớn, cần sự hỗ trợ của các nhà tài trợ, đặc biệt là sự giúp đỡ của Hợp phần CPI. Các giải pháp này được thứ tự thực hiện theo 2 giai đoạn. 

Giai đoạn 1: Thay thế các van cũ bằng van mới; nâng cao ý thức công nhân; lắp thêm hệ thống vòi xịt áp lực dùng cho vệ sinh; bịt ngay các chỗ rò rỉ trên đường ống để ngăn chặn tình trạng rò rỉ nước cấp bổ sung nồi hơi, rò rỉ nước cấp sinh hoạt các khu vực nhà ăn, văn phòng, vệ sinh. Xử lý lọc bụi đa cấp bằng cyclon và nước hấp thụ làm giảm khí thải từ quá trình đốt than. Thay thế dần bóng đèn chiếu sáng cũ 50W bằng các bóng đèn tuýp gầy có công suất 36W, tiết kiệm tiền điện chiếu sáng khoảng 10 triệu đồng/năm. Tăng cường chiếu sáng bằng cách lau chùi, lắp thêm các tấm kính lấy sáng ở hai bên nhà xưởng, tiết kiệm điện tương đương 3 triệu đồng/năm. 

Giai đoạn 2: Lắp trạm xử lý nước thải sinh hoạt; lát nền và làm mái che khu chứa than đá do than bị ẩm, hiệu suất đốt than thấp; tháo dỡ và nạp liệu tự động làm giảm bụi thải, chất thải rắn rơi vãi. Thay thế dần các quạt tự chế 3 pha, tiêu thụ nhiều điện bằng các quạt mới, có công suất tiêu thụ điện ít hơn nhưng hiệu quả hút tốt hơn, sẽ tiết kiệm tiền điện 10 triệu đồng/năm, đồng thời, làm cho phân xưởng thêm thoáng mát. Sử dụng máy biến tần trước các động cơ, giảm điện tiêu thụ cho các động cơ hút nghiền, giảm điện năng khu vực sản xuất khoảng 10%. 

Kế hoạch hành động được Đội SXSH xây dựng trên cơ sở những giải pháp đã được lựa chọn, với mục tiêu giảm 100% các rò rỉ nhiên liệu, nguyên liệu trong các khâu của quá trình sản xuất; giảm 10% tiêu thụ nước, 12% tiêu thụ điện năng. Công ty sẽ tiếp tục giữ gìn môi trường lao động an toàn và sạch sẽ, liên tục nghiên cứu cải thiện môi trường làm việc cho công nhân; có cơ chế khen thưởng cho các giải pháp SXSH đem lại hiệu quả thiết thực. Công ty cũng xây dựng kế hoạch áp dụng công nghệ xử lý chất thải và giải pháp bảo vệ môi trường. Đối với nước thải sinh hoạt, tăng cường quản lý, xây dựng hệ thống thu gom xử lý nước thải trước khi vào dòng chảy chung đổ vào nguồn tiếp nhận. Đối với bụi và khí thải, lắp đặt hệ thống lọc bụi cyclon tại khu vực lò hơi, sử dụng silo nạp liệu tự động, hệ thống khử mùi tại khu vực làm mát sản phẩm thức ăn, đồng thời nâng cao ý thức công nhân vận hành. Đảm bảo nhà xưởng thông thoáng; trang bị đầy đủ bảo hộ lao động, nâng cao ý thức giữ gìn an toàn và vệ sinh lao động; định kỳ bảo dưỡng máy móc thiết bị, lắp đặt các đệm cao su ở các thiết bị để giảm ồn, giảm rung. Đối với chất thải rắn, tập trung thu gom và ký kết hợp đồng với Công ty môi trường đô thị Sông Công thu gom xử lý. Ngoài ra, Công ty còn phát động phong trào trồng cây xanh, mỗi năm hai đợt sau tết và tháng thanh niên vì môi trường. 

Được Trung tâm Khuyến công và Tư vấn phát triển công nghiệp Thái Nguyên tư vấn, Công ty TNHH TACN Đại Minh đã xây dựng xong hệ thống quản lý môi trường đơn giản nhưng rất cần thiết đối với Công ty, thực hiện có hiệu quả các giải pháp SXSH giai đoạn 1. Công ty đang chuẩn bị để thực hiện tốt giai đoạn tiếp theo và hy vọng được sự giúp đỡ của Hợp phần CPI, để dự án SXSH của Công ty đạt được hiệu quả cao nhất về kinh tế và môi trường.